بررسی خروج از NPT؛ بازدارندگی و تغییر دکترین هسته‌ای

در یادداشت زیر به‌طور اختصار به بررسی ابعاد مختلف خروج از ان‌پی‌تی پرداخته شده است.

گروه سیاسی خبرگزاری تسنیم- پس از کشف پدیده شکافت هسته‌ای در سال 1938 میلادی و پس از آن حمله اتمی آمریکا به هیروشیما در سال 1945 به‌ترتیب کشورهای شوروی در سال 1949 میلادی، انگلیس در سال 1954، فرانسه در سال 1960 و چین در سال 1964 به این فناوری دست یافتند. این پنج قدرت هسته‌ای برای انحصاری کردن سلاح هسته‌ای، در سال 1968 پیمان منع اشاعه (NPT) را طراحی و به تصویب سازمان ملل متحد رساندند و در سال 1970 آن را اجرایی کردند تا با این اقدام مانع از دستیابی سایر کشورها به سلاح هسته‌ای شوند.

تمدید معاهده NPT در دولت سازندگی

اعتبار اولیه معاهده NPT بیست‌وپنج‌ساله بود و در سال 1995 میلادی (1374 شمسی) جمهوری اسلامی ایران در دولت سازندگی تن به تمدید نامحدود این معاهده داد و پس از آن، با الحاق پروتکل الحاقی به NPT تحت عنوان پروتکل 2+93 که طی سال‌های 1993–1995 تدوین و قطعیت یافت؛ در دوران برجام، سخت‌ترین و بی‌سابقه‌ترین حجم بازرسی‌های تاریخ هسته ای جهان بر ایران تحمیل شد! این در حالی است که رژیم صهیونیستی عضویت NPT را نپذیرفته بود و آمریکا برخلاف مفاد NPT، با بیش از 1200 آزمایش اتمی و دارا بودن صدها کلاهک هسته‌ای، بزرگ‌ترین تهدید هسته‌ای جهان به شمار می‌رود.

عضویت در NPT و خسارت محض

در طول دهه‌های گذشته، جمهوری اسلامی ایران با عضویت در NPT بیشترین ضربات را متحمل شده که این عضویت جز شرارت، خسارت، قتل و ترور و حمله نظامی دشمن؛ حاصلی برای ملت ایران در پی نداشته است و از این پس نیز ادامه این عضویت جز تهدید، تحریم، توطئه و حمله به بهانه هسته‌ای، حاصل دیگری متصور نیست و از طرفی، آژانس بین‌المللی انرژی نیز که خود می‌بایست مدافع حقوق به‌رسمیت‌شناخته‌شده اعضا باشد، علی‌رغم بیش از دو دهه تعامل یک‌جانبه و خویشتن‌داری جمهوری اسلامی ایران؛ در برخوردی دوگانه‌محور و تبعیض‌آمیز به بازوی جاسوسی و اهرم سیاسی دشمنان علیه جمهوری اسلامی ایران تبدیل شده است و نه‌ تنها بمباران مراکز هسته‌ای جمهوری اسلامی ایران را محکوم نکرده است، بلکه در برابر تهدیدات هسته‌ای آمریکا و رژیم صهیونیستی علیه جمهوری اسلامی ایران نیز کوچک‌ترین واکنشی از خود نشان نداده و به‌جای یک نهاد ناظر و بی‌طرف؛ با حمایت از آمریکا و غرب، به یک طرف دعوا علیه جمهوری اسلامی ایران تبدیل شده است!

بر این اساس، با توجه به تجربه ربع قرن جاسوسی، ارائه گزارش‌های کذب و ساختگی و کاشتن بذر تحریم، فشار حداکثری و حملات ناجوانمردانه؛ جمهوری اسلامی ایران چاره‌ای جز طرح خروج از NPT و قطع ریشه توطئه‌های هسته‌ای ندارد.

ظرفیت حقوقی خروج از NPT

طبق ماده 4 معاهده NPT، کشورهای برخوردار از انرژی هسته‌ای می‌بایست دیگر اعضا را در دستیابی به فناوری صلح‌آمیز هسته‌ای یاری کنند که در این رابطه نه ‌اینکه کوچک‌ترین کمکی به جمهوری اسلامی ایران صورت نگرفته است، بلکه به بهانه‌های دروغین و ساختگی، از همان ابتدا به مخالفت سرسختانه با دستاوردهای صلح‌آمیز بومی جمهوری اسلامی ایران برآمدند و در ادامه، با تهدید، تحریم و در نهایت، با حمله نظامی و شهادت رهبر حکیم و فرزانه انقلاب و نیز شهادت صدها فرمانده، دانشمند، نخبه و اقشار مختلف مردم، خسارات جبران‌ناپذیری را بر ملت ایران تحمیل نمودند و این در حالی است که طبق ماده 10 معاهده NPT، هر کشور عضو که امنیت و حاکمیت ملی او به دلیل حوادث ناشی از این عضویت به خطر بیفتد، می‌تواند با اعلام قبلی سه‌ماهه و با ذکر دلایل، رسماً از پیمان خارج شود (مشابه اقدام کره شمالی) که لازمه خروج جمهوری اسلامی ایران از NPT، اتخاذ دیپلماسی بهنگام و قوی بویژه با کشورهای هسته ای همسو، با هدف بیان حقانیت خروج جمهوری اسلامی ایران و دفع شر از معاهده مذکور می‌باشد.

در شرایط کنونی با توجه به حمله به تأسیسات هسته‌ای و تحمیل جنگ‌های مکرر و خسارت‌های جبران‌ناپذیر به بهانه هسته‌ای که با هدف تجزیه و نابودی جمهوری اسلامی ایران صورت گرفت، بستر لازم در فضای عمومی داخلی و جهانی برای این مهم به نحو چشمگیری فراهم گردیده است.

سیر تطور فتوای امام شهید انقلاب

رهبر شهید انقلاب حرمت تولید و بکارگیری سلاح‌های کشتار جمعی؛ از جمله سلاح هسته‌ای را در بهمن‌ماه 1388 و پس از آن در فروردین 1389 در پیام به اجلاس بین‌المللی خلع سلاح هسته‌ای تهران بیان فرمودند. دو سال بعد در پیام نوروزی سال 1391 در مشهد مقدس، با توجه به تهدیدات هسته‌ای صورت‌گرفته، امام شهید تأکید فرمودند که ما به دنبال ساخت سلاح هسته‌ای و استفاده از آن نیستیم، اما «در هر سطحی که مورد حمله قرار بگیریم، در همان سطح پاسخ خواهیم داد». این فراز از فرموده رهبر حکیم و شهید انقلاب می‌تواند مبنای تدبر در اقدام متقابل باشد.

از طرفی، در شرایطی که دشمن بارها تهدید به حمله هسته‌ای و بازگشت ایران به عصر حجر را نموده و به فرموده امام راحل، حفظ کیان اسلام و بقای مملکت اسلامی از اوجب واجبات است؛ مباحثی نظیر لزوم ارتقای قدرت بازدارندگی بر پایه دانش و فناوری‌های روز، تحول اساسی در شرایط زمانی و مکانی، تحفظ منع استفاده اولیه از سلاح هسته‌ای و لزوم اقدام متقابل در برابر دشمنی که تهدید به سلاح هسته‌ای نموده است، تغییر دکترین هسته‌ای ابعاد جدیدی از بازدارندگی را به روی جمهوری اسلامی ایران می‌گشاید.

اینکه دشمن علی رغم فتوای هسته ای با اعمال سخت ترین و بی سابقه ترین بازرسی ها و نظارت های برخط بر هسته ای، طی ربع قرن ذره ای از دروغ پردازی علیه ملت ایران کوتاه نیامده است و به بهانه هسته ای دو جنگ را با هدف براندازی برملت ایران تحمیل نموده و با شهادت رهبر حکیم انقلاب و دهها فرمانده و دانشمند و صدها نیروی مردمی، خسارت جبران ناپذیری را بر کشور وارد ساخته است، بررسی تغییر دکترین هسته ای اقدامی حق طلبانه در راستای بازدارندگی است.

مقایسه بمب های راهبردی و تاکتیکی

بعد از جنگ 40 روزه، دشمن بارها تهدید به استفاده از بمب‌های تاکتیکی نموده است. در این رابطه قابل ذکر است در حالی که دامنه بمب‌های راهبردی امروزی در مقیاس مگاتن (ده‌ها و صدها میلیون تن TNT) بسیار گسترده، ویرانگر، غیرقابل تفکیک و نامحدود است و استفاده متقابل از آن می تواند منجر به خطر نابودی حیات در کره زمین گردد، دامنه تسلیحات تاکتیکی دارای شعاع تخریب فیزیکی و زیست محیطی با گستره محدود و خسارت کمتر است که استفاده از آن توسط یک کشور، راه را برای استفاده دیگر کشورها از سلاح هسته‌ای هموار خواهد کرد، چنگ اندازی و حمله آمریکا به کشورهای فاقد سلاح هسته ای و اعلام رئیس جمهور آمریکا مبنی بر اینکه اگر کشوری سلاح هسته ای داشته باشد شیوه برخورد ما با او تغییر خواهد کرد؛ عملا" بستری را در جهان فراهم نموده است که کشورها به سمت سلاح های هسته ای کشیده شوند. در چنین شرایطی، کشورهای توانمند، منتظر اولین جرقه از سوی دیگر کشورها و عادی‌سازی تهیه و استفاده از سلاح هسته ای هستند!

توانمندی فنی دستیابی به سلاح هسته ای

جمهوری اسلامی ایران با دستیابی به چرخه غنی‌سازی 60 درصد، از منظر فنی، توانایی رسیدن به خلوص 90 درصد و بالاتر (سطح تسلیحاتی) را در اختیار دارد؛ عدم ساخت سلاح هسته‌ای، همان‌گونه که امام شهید فرمودند، نه به علت عدم توانایی و یا ترس از آمریکا و غرب بوده است، بلکه جمهوری اسلامی ایران خود رأساً نخواسته است که در این مورد دست به اقدام بزند. شهید والامقام دکتر فریدون عباسی، رئیس وقت سازمان انرژی اتمی ایران، از رهبر شهید انقلاب روایت کرده‌اند که ایشان در یک جلسه علنی درباره موادی که در جریان برجام از کشور خارج کرده بودند (اورانیوم غنی‌شده و آب سنگین) فرمودند: اگر همان مواد در کشور مانده بود، بازدارنده بود.

کارکرد و منطق واقعی بازدارندگی هسته ای

تجربه جنگ‌ها نشان می‌دهد که داشتن سلاح هسته‌ای مانع از درگیری‌های متعارف نمی‌شود. دارندگان سلاح‌های هسته‌ای، هر یک هدفی نهایی را برای استفاده از سلاح هسته‌ای تعیین و در مواردی به تصویب مجلس رسانده‌اند که در معرض خطر قرار گرفتن بقا و حفظ حاکمیت سرزمینی از جمله مشترکات آن‌هاست که می‌تواند مانع از گسترش دامنه جنگ گردد، کمااین‌که در جنگ اوکراین و روسیه، مانع از ورود مستقیم ناتو و ارتش‌های غربی به جنگ شده است.

در تنش‌های هند و پاکستان، امکان استفاده طرفین از سلاح هسته‌ای یک عامل بازدارنده بوده و در کره شمالی عملاً به‌عنوان یک عامل بازدارنده مانع از تهاجم مستقیم آمریکا گردیده و مصوب نمودن پاسخ قاطع هسته‌ای این کشور در صورت اقدام به ترور رهبر آن، تضمینی محکم و سدی بازدارنده در برابر هر نوع خطا از سوی دشمن می‌باشد.

به نقل از نشریه معروف فارن افرز، اگر لیبی به سلاح هسته‌ای دست یافته بود، سرنوشت آن نابودی این کشور نبود و جمهوری اسلامی ایران نیز اگر سلاح هسته‌ای در اختیار داشت، رهبر آن این‌گونه مورد حمله و ترور واقع نمی‌شد. از آنجا که اقدام متقابل حقی شناخته‌شده در حقوق بین‌الملل است؛ بررسی تغییر دکترین هسته‌ای و به‌تبع آن، ارتقای بازدارندگی می‌تواند مانع از در خطر قرار گرفتن نظام اسلامی و حاکمیت سرزمینی کشور گردد.

بررسی گفتمان تغییر دکترین هسته ای در رسانه ها

ادبیات راهبردی در جامعه و اعلام مواضع چهره‌هایی مانند شهید دکتر لاریجانی، نماینده امام و دبیر وقت شورای عالی امنیت ملی، و دکتر خرازی، رئیس شورای عالی روابط خارجی منصوب از سوی امام شهید، و بسیاری از سیاست‌ورزان، صاحب‌نظران، پژوهشگران، نخبگان، ائمه جمعه، مدافعان انقلاب اسلامی و... نشان‌دهنده ارتقای سطح تحلیل عمومی جامعه نسبت به لزوم بررسی تغییر دکترین هسته‌ای و ضرورت ارتقای بازدارندگی جمهوری اسلامی ایران است.

ابراهیم کارخانه‌ای، نماینده دوره هفتم و نهم مجلس  و رئیس کمیته هسته‌ای مجلس

انتهای پیام/