قرار محرمانه بن‌زاید و کوشنر در نیویورک

یک خبرنگار تحقیقی در کتابی از دیداری محرمانه میان محمد بن‌زاید و جرد کوشنر در نیویورک پرده برداشته که مذاکراتی درباره قطر، ایران و آینده غرب آسیا، پیش از آغاز ریاست‌جمهوری ترامپ در ان صورت گرفته است.

 نخستین نسخه کتاب «شاهزادگان و دزدان: توطئه محرمانه جرد کوشنر و محمد بن زاید برای بازطراحی خاورمیانه» نوشته متیو کول، روزنامه‌نگار تحقیقی که روابط پشت‌پرده میان حلقه نزدیک دونالد ترامپ و رهبران امارات و نقش این ارتباطات در شکل‌گیری سیاست‌های آمریکا در خاورمیانه را بررسی می‌کند، امروز منتشر شده است.

 در فصل نخست این کتاب، متیو کول به شرح جزئیات دیدار محرمانه شیخ محمد بن زاید و جرد کوشنر در نیویورک، در دسامبر ۲۰۱۶، اندکی پیش از مراسم تحلیف دونالد ترامپ می‌پردازد.این فصل توضیح می‌دهد که رهبران امارات متحده عربی چگونه تلاش کردند با عبور از دولت باراک اوباما، از طریق روابط مالی و شبکه‌های سرمایه‌گذاری خود به حلقه نزدیک رئیس‌جمهور منتخب آمریکا دسترسی مستقیم پیدا کنند. نکته مهم این است که در این کتاب به جزئیات مذاکرات مربوط به قطر، ایران، اخوان‌المسلمین و اسرائیل و همچنین اولویت‌هایی که ابوظبی انتظار داشت دولت جدید آمریکا دنبال کند، منتشر می‌کند. نویسنده همچنین به نقش کوشنر در ایجاد مسیرهای ارتباطی خارج از چارچوب‌های معمول دیپلماتیک اشاره می‌کند و این ملاقات را نقطه آغاز رابطه‌ای سیاسی می‌داند که تاثیرات آن در سال‌های بعد نیز ادامه یافته است.دیدار محرمانه در نیویورکبخش دیگری از کتاب از دیداری پرده برمی‌دارد که پس از پیروزی ترامپ در انتخابات و پیش از آغاز رسمی ریاست‌جمهوری او، میان جرد کوشنر و محمد بن زاید در سوئیت ریاست‌جمهوری هتل فور سیزنز در منهتن اتفاق افتاده است. بن زاید همراه با هیئتی چندده‌نفره، از جمله افراد مسلح، در این محل حاضر شده است؛ این ملاقات به‌دنبال تصمیم وی برای لغو ضیافت خداحافظی برنامه‌ریزی شده با باراک اوباما در کاخ سفید صورت گرفته است.عبور از دولت اوبامامقام‌های اماراتی توضیحی درباره لغو دیدار بن زاید با اوباما ارائه نکردند. دولت آمریکا نیز زمانی از سفر او به نیویورک آگاه شد که وزارت خارجه اطلاعیه‌های مربوط به برنامه سفر دیپلماتیک وی را دریافت کرد.نویسنده این اقدام را عبور آشکار از رویه‌های متعارف دیپلماتیک توصیف می‌کند و آن را نشانه تغییر رویکرد رهبران امارات می‌داند؛ رویکردی که به‌جای دولت رو به پایان اوباما، بر برقراری ارتباط مستقیم با حلقه شخصی رئیس‌جمهور منتخب متمرکز شده بود. استفاده از ارتباطات مالی برای دسترسی سیاسیمحمد بن‌زاید برای هماهنگی این ملاقات از یک مدیر صندوق پوشش ریسک در نیویورک کمک گرفت؛ فردی که هم با امارات روابط مالی داشت و هم با جرد کوشنر رابطه‌ای دوستانه برقرار کرده بود. این ارتباط، نمونه‌ای از استفاده امارات از شبکه‌های سرمایه‌گذاری و مناسبات مالی برای نزدیک شدن به افراد بانفوذ در ساختار سیاسی آمریکا بود.نقش کوشنر در سیاست خارجی دولت ترامپدر جریان ملاقات، کوشنر به بن‌زاید گفت که خاورمیانه در صدر اولویت‌های سیاست خارجی دولت آینده ترامپ قرار خواهد داشت. او همچنین اعلام کرد که مسئولیت پیگیری پرونده دیپلماتیک مناقشه اسرائیل و فلسطین را شخصا بر عهده خواهد گرفت. با وجود اینکه او سابقه و تجربه متعارفی در عرصه دیپلماسی نداشت، ترامپ این ماموریت‌ها را به کوشنر سپرده بود.انتقاد بن‌زاید از سیاست‌های دولت اوبامابن‌زاید در این دیدار نارضایتی خود از عملکرد دولت آمریکا در هشت سال گذشته را مطرح کرد. او حمایت دولت اوباما از خیزش‌های بهار عربی، به‌ویژه اعتراضاتی را که به سقوط حسنی مبارک، رئیس‌جمهور مصر، منجر شد، خیانت به یکی از متحدان راهبردی آمریکا می‌دانست.از نگاه او، کنار گذاشتن مبارک از سوی واشنگتن باعث شد کشورهای حاشیه خلیج فارس بیش از گذشته درباره میزان پایبندی آمریکا به تضمین‌های امنیتی خود تردید کنند.او همچنین خروج آمریکا از جنگ عراق در دوران اوباما را عاملی برای ایجاد خلأ راهبردی در منطقه معرفی کرد؛ خلأیی که به گفته او، زمینه گسترش داعش و تسلط این گروه بر بخش‌های وسیعی از عراق و سوریه را فراهم کرد. بن زاید این تحولات را نشانه‌ای از ضعف سیاست آمریکا در خاورمیانه می‌دانست. اخوان‌المسلمین و ایران؛ دو تهدید از نگاه اماراتبن زاید به کوشنر گفته که امارات با دو دشمن اصلی مواجه است: اخوان‌المسلمین و ایران. او تهدید نخست را به گسترش اسلام سیاسی مرتبط می‌دانسته و تهدید دوم را ناشی از نفوذ منطقه‌ای ایران و شبکه گروه‌های مسلح وابسته به تهران معرفی کرده است. قطر و درخواست امارات برای مداخله آمریکابخش دیگری از این گفت‌وگو به قطر اختصاص داشته است. بن‌زاید این کشور را متهم کرده که کمک‌های مالی گسترده‌ای در اختیار اخوان‌المسلمین قرار می‌دهد و از شبکه الجزیره برای افزایش تنش‌های منطقه‌ای و حمایت از جریان‌های افراطی اسلام‌گرا استفاده می‌کند. او این اتهامات را در چارچوب نگرانی‌های امارات درباره سیاست‌های منطقه‌ای قطر مطرح کرده و به کوشنر گفته است که امید دارد دولت جدید آمریکا به این موضوع رسیدگی کند.در مجموع، این بخش از کتاب نشان می‌دهد که مسئله قطر از همان دسامبر ۲۰۱۶، در گفت‌وگوهای امارات با حلقه نزدیک دونالد ترامپ و در ارتباط با سیاست‌های دولت آینده آمریکا مطرح بوده است.